home    reizen    going local    fotografie op reis    travel movies    persoonlijk    over Jenny         
reizen   going local   fotografie   persoonlijk
europa   azië   afrika   amerika
 
 
Laatste Update:
18/01/2019

Tips: filters op reis

De eerste van de maand verschijnen er fotografietips op ikreis.net. Wil jij tips over een bepaald onderwerp? Laat dan een reactie achter of stuur me een mailtje. Deel 11: het gebruik van filters voor de camera op reis.

Blauw, blauwer, blauwst. Je kent dat wel, die foto’s in folder. Zou het in het echt net zo blauw zijn? Of kijk je naar een gevalletje Photoshop?

Iedereen kent de filters in Instagram wel, maar afhankelijk van de camera die je hebt kun je ook al filters voor de lens zetten wanneer je de foto maakt. Puur natuur, maar wel met een beetje hulp van een stukje ‘glas’. Accessoires die wat toevoegen aan je reisfotografie. Met behulp van voorbeeldfoto's laat ik je de effecten van een aantal filters zien.

1. Circulair polarisatiefilter

Een circulair polarisatiefilter is voor mij een onmisbaar accessoire. Het filter voorkomt of reduceert hinderlijke reflectie. Reflecties in water, maar ook reflectie in glas of spiegelend glas of blaadjes. Een circulair polarisatiefilter maakt de kleuren in je foto’s intenser, vooral op zonnige dagen, en maakt lokale contrasten groter. Bloemen lijken ineens een fellere kleur te hebben. Het gras lijkt groener. En de blauwe lucht? Die wordt door het gebruik van het polarisatiefilter alleen maar nóg blauwer.

Hoe werkt een circulair polarisatiefilter?

Het polarisatiefilter is een gepolariseerd glaasje wat je kan draaien ten opzichte van je camera waardoor de hoeveelheid licht die doorgelaten wordt toeneemt of afneemt. Dit betekent uiteraard niet dat je donkerdere foto’s krijgt, maar je moet uiteraard wel compenseren voor de 1-2 stops licht die worden tegen gehouden. Wanneer je een polarisatiefilter gebruikt zit je dus vaak vast aan iets langere sluitertijden (bij een constant diafragma en een constante iso).

Voorbeelden van het gebruik van een circulair polarisatiefilter

In Argentinië maakte ik tijdens een trekking bij Tafi del Valle een foto van een lief kabbelend beekje. In de foto zonder filter zie je hinderlijke witte reflecties in het water en zijn de kleuren niet zo intens. Bij gebruik van het polarisatiefilter zijn de reflectie gereduceerd en spreekt de foto meer.

reisfotografie polarisatiefilter

reisfotografie polarisatiefilter
Met polarisatiefilter (onder) zijn de kleuren sprekender dan zonder filter (boven). Dit zie je met name aan het water

Is bovenstaand voorbeeld niet duidelijk genoeg? Kijk dan eens wat het filter doet met de blauwe lucht.

Het beste effect zie je als je een hoek van 90 graden maakt met de zon. Het voorwerp wat je fotografeert wordt belicht van de zijkant en ook jij als fotograaf hebt de zon in je zij. Contrasten tussen lucht en wolken worden vergroot en in sommige omstandigheden lijkt de lucht bijna zwart. Dat zie je gebeuren met de foto van een klooster in Argentinië hieronder. 

Persoonlijk vind ik het maximale effect bij deze foto nogal over de top, maar gelukkig kun je het filter een beetje terug draaien totdat je wél de gewenste kleurintensiteit krijgt. Smaken verschillen, maar ik vind de kleuren in de middelste foto mooi!

fotografie polarisatiefilter

fotografie polarisatiefilter

fotografie polarisatiefilter
Van boven naar beneden: geen polarisatiefilter, filter half dicht en het maximale effect van het polarisatiefilter

Voordeel polarisatiefilter: klein en makkelijk om mee te nemen. Er zijn online goedkope filters te krijgen (al laat de kwaliteit van de goedkope filters soms wat te wensen over)

Nadeel polarisatiefilter: het filter houdt licht tegen. Dit is buiten meestal niet zo’n probleem, maar wel als je in bijvoorbeeld een museum een vervelende reflectie uit een vitrine wilt filteren.

2. Het ND-filter

Een circulair polarisatiefilter is voor mij een essentieel accessoire, een ND-filter die ik echter als luxe speeltje ‘voor erbij’. Maar het is zeker een leuk speeltje! Een ND-filter, oftewel neutral density filter, is een grijs filter wat een aantal stops licht tegen houdt. Je kan dus wanneer je gebruik maakt van een dergelijk filter lange sluitertijden krijgen, wat kan leiden tot dromerige watervallen, stenen met een mystieke mist door de branding of tot sprekende effecten in de wolkenlucht. Met een ND-filter kun je onderscheidende landschapsfoto’s maken (statief en een hoop geduld zijn essentieel).

Een variabel ND-filter of toch maar niet?

In eerste instantie kocht ik vanuit China een goedkoop variabel ND-filter. Dit filter bestaat eigenlijk uit twee polarisatiefilters die je ten opzichte van elkaar draait. Het klinkt ideaal: een filter waar je zelf mee kan regelen hoeveel licht wordt tegengehouden. De mogelijkheden lijken eindeloos. De praktijk was echter weerbarstig en viel tegen: doordat ik twee polarisatiefilters ten opzichte van elkaar ging draaien had ik in het midden, waar beide filters hun maximale effect hadden, een groot zwart kruis. Dit is met name te zien in foto’s die met een groothoeklens zijn gemaakt.

variabel ND gilter reisfotografie
Het variabele ND-filter: hallo lelijke zwarte vlekken :(

Het variabele filter ligt nu in de kast stof te vangen en is ingeruild voor een ‘big stopper’. Een sluitertijd van 1/30 wordt met het filter ineens een sluitertijd van 30 seconde. Met een handige app kun je met behulp van je smartfoon de nieuwe sluitertijd berekenen.

Voorbeelden van het gebruik van een ND-filter

Één van mijn favoriete foto’s van mijn reis naar Kroatië in mei. De waterval van Rastoke met een lange sluitertijd. Het water krijgt een sprookjesachtig effect.

reisfotografie ND bigstopper
Mooi glad water door het gebruik van een ND-filter (sluitertijd = 30s)

De waterkeringen en dijken van Zeeland zijn ook een dankbaar onderwerp voor fotografie met lange sluitertijden: de weerbarstige Oosterschelde laat een vage mist achter tussen de stenen op de dijk.

reisfotografie ND bigstopper
Mist tussen de Zeeuwse stenen

Voordelen van fotografie met een ND-filter: je creëert een bijzondere sfeer

Nadelen van fotografie met een ND-filter: je bent er niet met alleen een filter. Naast het filter zul je ook een statief en afstandsbediening mee moeten nemen.

3. Het UV-filter

Sommige mensen zweren bij een UV-filter. Met name de verkopers in de fotografiezaken. Een UV-filter houdt straling tegen. Een UV-filter beschermt je lens.

Dat eerste is een feit, het UV-filter houdt inderdaad UV-straling tegen. Onzichtbaar licht waar je bruin (of rood) van wordt en wat een waas over je negatieven kan geven. Inderdaad, ouderwetse negatieven. Voor analoge fotografie is een UV-filter nuttig, maar voor digitale fotografie niet. Je sensor bevat namelijk al een laag die UV-licht tegenhoudt. Een extra laag glas om UV-licht tegen te houden is volstrekt overbodig. Sterker nog, het kan tot hinderlijke reflecties en lens flare lijden.

Hoewel mijn lenzen me dierbaar zijn, heb ik niet het idee dat de bescherming van een UV-filter voor mij wat toevoegt. De coating van mijn lenzen is best sterk en mijn zonnekap doet de rest. Ik neem dus géén UV-filters mee op reis!

Meer lezen?

Kende jij al deze filters al? En welke gebruik jij op reis?

Content Copyright © 2003 - 2019 Jenny Smit.      Privacy en Disclaimer      Samenwerkingen     Website by Web Chemistry
Content Copyright © 2003 - 2019 Jenny Smit.
Privacy en Disclaimer
Samenwerkingen
Website by Web Chemistry