home    reizen    going local    fotografie op reis    travel movies    persoonlijk    over Jenny         
reizen   going local   fotografie   persoonlijk
europa   azië   afrika   amerika
Laatste Update:
17/01/2019

Internationaal Natuurpark Emsland

Ik ken het veen wel een beetje. Een heel klein beetje. Ik ken vooral het veen dat ik tegenkom tijdens het duiken in Nederland, zoals de afgegraven plassen van Vinkenveen en Reeuwijk. Zo hier en daar ligt nog een blok veen met tussen de lagen plantenresten een holletje voor een rivierkreeft of een paling. Over de veengebieden ‘op het droge’ (voor zover je veen droog kan noemen) heb ik me echter al jaren niet meer bekommerd. Zo zonde, want veengebieden kunnen zo mooi zijn! 

Ik breng een bezoek aan het Internationale Natuurpark Emsland, een natuurgebied wat deels in Nederland en grotendeels in Duitsland ligt en ooit het grootste aaneengesloten veenmoeras van Centraal-Europa was.

emsland duitsland natuur
Uitzicht over het veengebied bij Twist

Op de fiets door het veen

Het Internationale Natuurpark Emsland is een uitgestrekt gebied. Door het gebied lopen verschillende grensoverschrijdende (gemarkeerde) wandel- en fietspaden. Ik besluit op de fiets te stappen om een snelle eerste indruk van de regio te krijgen.

Het is eind mei en op diverse plaatsen waait het graswol in de wind. De gele bloempjes zijn helaas al verdwenen, maar waar ik ook fiets, de witte pluimen wuiven me na. Nog even, dan laat het gras zijn zaadjes los en hebben de pluisjes vrij spel in de wind. Kilometers verder kunnen ze terechtkomen om daar nieuw gebied te koloniseren.

Ik stop op verschillende plekken langs verschillende veenmeren. De vorm van het veengebied valt op: een hoeveelheid water waar het veen is afgegraven, met daaromheen verschillende soorten riet, mos, gras en graswol. Wanneer deze planten sterven worden ze opgenomen in het water, per jaar ontstaat een laagje van ongeveer 1 millimeter nieuw veen. Het zal eeuwen duren voordat het afgegraven veen aan de natuur is teruggeven, maar het begin is er.

fietsen door het veen
Fietsen door het veengebied

Oude brandstoffen en nieuwe energievoorzieningen

De veenmeren zijn gemaakt door de mensen en worden door de mensen teruggegeven aan de natuur. De mens gebruikt geen veen meer als brandstof. De sporadische afgravingen die nog plaatsvinden in het natuurgebied zijn voor de tuinbouw: turf (gedroogd veen) wordt gebruikt als voedingsbodem voor planten.

Het veen wordt teruggeven aan de natuur, maar de mens neemt nog steeds van de natuur. Onder het veengebied is olie te vinden, wanneer je door het natuurgebied fietst, zal je jaknikkers tegenkomen en zo hier en daar een kleine raffinaderij. 

Aan de rand van het natuurgebied staan windmolens. Fossiele brandstoffen als aardolie en -gas zijn geen onuitputtelijke energiebronnen en daarbij leidt de verbranding van fossiele brandstoffen tot het broeikasgas koolstofdioxide. Windenergie is duurzamer en de windmolens passen wat dat betreft prima in het natuurpark.

blokken veen
Blokken turf als brandstof

Vogels kijken bij het Bargerveen

In de zomer en in het najaar kunnen ornithologen hun hart ophalen bij de uitkijktoren van Bargerveen. In het veen en in de luchten boven het veen kun je diverse soorten bekijken. 

Voor kinderen en niet-ornithologen zijn er informatieborden die aangeven welke vogels er in het gebied voorkomen en wat hun uiterlijke kenmerken zijn.

Ik heb de pech het Bargerveen in de lente te bezoeken (hoewel het wel herfst lijkt qua weer), dus behalve wat meeuwen zie ik weinig bijzonders. De lente is de tijd dat veel vogels verscholen op hun nesten zitten.

Geschiedenis van het veen

Het natuurgebied tussen het Duitse Twits en Meppen en het Nederlandse Emmen lijkt dunbevolkt, ondanks dat de populatie bewoners van het gebied flink gegroeid is na de tweede wereldoorlog. 

In het Emsland Moormuseum in Geeste wordt aan de hand van poppen en animaties de geschiedenis van Emsland belicht. De leegte in de negentiende eeuw en de lichamelijke arbeid die nodig was om het veen af te graven.

Toen kwam de oorlog en later de vrede. Duitse vluchtelingen keerden terug naar ‘die Heimat’ maar waren in en vlak na de oorlog hun bestaansmiddelen kwijt geraakt. Door met grote ploegen deel van het veen om ploegen maakte drassige (zure) veengrond plaats voor landbouwgrond. In eerste instantie voor aardappelen en mais, maar na verloop van tijd was er naast akkerbouw ook veeteelt mogelijk.

moormuseum in geeste
de mammoet in het Moormuseum in Geeste

Pronkstuk van het museum is ‘de mammoet’, een grote ploeg die na de oorlog het veen mengde met de ondergelegen zandlaag. Ook treinenliefhebbers kunnen hun hart ophalen in het museum: er zijn verschillende oude treinen die een rol speelden bij het transport van het veen. Oude wagons deden dienst als woonhut voor de arbeiders.

Vincent van Gogh en het veen

Het veen is verrassend en inspirerend. Nieuw voor mij, maar Vincent van Gogh wist dit ruim een eeuw geleden al. In 1883 vertrok Vincent van Gogh met de trekschuit ‘de Slippe’ van Hoogeveen naar Nieuw-Amsterdam. 

Vanuit Oranjedorp kun je net als Vincent een boottocht maken in een traditionele trekschuit, al wordt deze tegenwoordig niet door de schippersvrouw voortgetrokken maar door een motor voortgeduwd. De Slippe laat je het veen vanaf een andere kant zien en daarnaast kun je vanuit de boot het onlangs geopende Koning Willem-Alexander kanaal bewonderen met zijn diverse sluizen.

Het oude woonhuis (de kamer) van Vincent van Gogh is getransformeerd tot het van Gogh huis. Voor een echte van Gogh kun je hier niet terecht, maar je krijgt wel een goed beeld van het leven van van Gogh en zijn drijfveren voor zijn werk. Want zelfs in zijn Franse tijd refereerde van Gogh nog regelmatig aan zijn tijd in Drenthe.

Zie de website van het van Gogh huis voor meer informatie.

Noeste arbeid maakt hongerig

“Mijn moeder wekte me maar één keer. Op tafel stond dan een stapel boekweitpannenkoeken, soms met spek. Als ik niet snel genoeg aan tafel zat, hadden mijn zes broers de stapel op.”

Zomaar een anekdote van de gids terwijl ik een boekweitpannenkoek met spek eet in het Moormuseum. Een lokale specialiteit, die je eigenlijk niet mag missen.

Duitsland staat misschien niet bekend om zijn goede keuken, maar er zijn meer specialiteiten die je eigenlijk moet proeven wanneer je in de regio bent. In Kräuterhof Rosen vind je bijvoorbeeld heerlijke Flamkuche, een soort hele dunne pizzabodem bedekt met lekkernijen als kaas en spek. Of een mengsel van zongedroogde tomaat en sappige blokjes verse tomaat. Ideaal als (licht) avondmaal of voor bij de borrel.

flamkuche
Knapperige Flamkuche bij Kräuterhof Rosen

Eet je liever met meer klasse dan is het restaurant van ‘Hotel von Euch’ misschien een beter alternatief. Een verrassende kaart (vooral de toetjes!) met in het seizoen overheerlijke asperges.

Tip: Overnacht in Gasthof Robben. Een leuk en knus familiehotel met mooie, sfeervolle kamers met oog voor detail en heerlijke bedden.


Ik bezoek het Internationale Natuurpark Emsland als onderdeel van de persreis "Natuurschoon en Emsland-impressies". Bovenstaand artikel bevat enkel mijn eigen ervaring en mijn eigen mening.

Meer lezen?

Content Copyright © 2003 - 2019 Jenny Smit.      Privacy en Disclaimer      Samenwerkingen     Website by Web Chemistry
Content Copyright © 2003 - 2019 Jenny Smit.
Privacy en Disclaimer
Samenwerkingen
Website by Web Chemistry