home    reizen    slow travel    fotografie op reis    reisinspiratie    over IkReis         
reizen   slow travel   fotografie   reisinformatie
europa   azië   afrika   amerika


IkReis is de persoonlijke site van Jenny – reiziger, fotograaf en juf.

Jenny bezocht meer dan 70 landen, toch telt ze liever ervaringen dan landjes. Haar grote liefdes zijn drop en Indonesië. Haar dochter AKA de kleine reiziger (2018) is verslaafd aan sambal.

IkReis is een blog voor liefhebbers van reizen en fotografie. Je vindt hier inspirerende reisverhalen en praktische (foto)tips. 

Lees meer.

Plannen 2023:

- Moezel (jan)
- Marokko (feb)
- Interrail (april/mei)
- Indonesië (juli/aug.)
- Singapore (aug.)
- Maleisië (aug.)



Visum en reisinformatie Indonesië

Indonesië is een groot en uitgestrekt land. Veel reizigers komen niet veel verder dan Java, Bali en de Gili-eilanden, maar er is zoveel meer! Indonesië heeft prachtige stranden, lekker eten, mooie natuur en bijzondere mensen. Bij deze een aantal tips voor reizen door Indonesië, zodat je ter plekke weinig hoeft uit te zoeken en optimaal kan genieten.

strand Indonesie
Idyllische stranden in Indonesië

Visum voor Indonesië

Sinds 2022 zijn de visumregels voor Indonesië veranderd. Op dit moment kun je geen gratis visumvrije entree krijgen.

Visum on arrival voor Indonesië: 30 dagen voor US$ 35

Wat heb je nodig om naar Indonesië te reizen?

borobudur indonesie java
De Borobudur op Java

Het verlengen van een VOA (tot maximaal 60 dagen)

Een VOA is eenmalig te verlengen in Indonesië. Dit kun je laten doen bij een van de vele lokale reisbureautjes. Kosten bedragen 550.000 rp of meer. Het is goedkoper (maar meer werk) om het zelf te regelen. 

Na twee tot drie weken in Indonesië regel je de verlenging van je visum. De procedure voor de verlenging van een VOA duurt ongeveer een week. Als je pech hebt moet je tot vier keer naar de kantor imigrasi: voor de aanvraag en het inleveren van je paspoort, voor de betaling, voor het maken van een pasfoto en voor het ophalen van je paspoort. (Als je geluk hebt kunnen er dingen gecombineerd worden.) Omdat je vaak op en neer moet, is het handig om je visum te verlengen op een plek waar genoeg te doen is om je langere tijd te vermaken, bijvoorbeeld Yogyakarta of Bali.

Het aanvragen van een toeristenvisum voor Indonesië duurt ongeveer 5 werkdagen. Houd hierbij rekening met Nederlandse én Indonesische feestdagen, want dan is de ambassade dicht.

Wil je meer weten over andere visa voor Indonesië, overstay en boetes? Lees dan deze blog over visa in Indonesië.

toeristenvisum indonesie
Een visum voor 60 dagen wordt afgegeven bij de ambassade in de Haag (maar nu even niet)

Toeristenvisum 60 dagen

Vanaf december 2022 is het (weer) mogelijk om voor vertrek al een toeristenvisum voor Indonesië te krijgen. Je kunt hiervoor een afspraak maken bij de ambassade in den Haag.

Wel of geen uitreisticket?

Het internet staat er vol van. Heb je wel of geen retourticket nodig als je naar Indonesië reist?

Het officiële antwoord is simpel: je hebt geen retourticket nodig, maar wel een vliegticket het land uit. Je hoeft dus geen ticket van Bali naar Nederland te kunnen overhandigen voor de aanvraag van een visum. Je moet wel een ticket het land uit kunnen laten zien, bijvoorbeeld van Bali naar Singapore.

accommodatie bali
Relaxen op Bali

"Ja maar ik heb gehoord, dat de ex-vriend van de oom van mijn buurjongen geen ticket had..."

Dat is mogelijk. Er kan op verschillende plekken naar je uitreisticket gevraagd worden. Allereerst op Schiphol (of een andere luchthaven waar je incheckt). Heb je geen uitreisticket, dan loop je het risico dat je het vliegtuig niet in mag. Weet je deze barrière te overwinnen, dan loop je het risico dat de douane in Indonesië je het land niet in laat. In dat geval word je op de eerste de beste vlucht naar huis gezet. Geen aanrader! 

Geld en budget Indonesië

Valuata: de Indonesische rupiah

In Indonesië betaalt men met de rupiah. Er gaan ongeveer 16.000 rupiah in een euro. De grootste coupure is 100.000 rp, dat is ongeveer 6 euro. Je loopt dus al snel met een groot pak geld tijdens je vakantie in Indonesië.

Je kunt op veel plekken geld wisselen in Indonesië, onder andere op het vliegveld. Ik loop zelf niet graag met veel euro's op zak, ik pin liever.

in indonesie betaalt men met de rupiah
In Indonesië betaal je met de rupiah

Pinnen en creditcard

Met name op Java, Bali, Lombok (inclusief de Gili's) en Sumatra is pinnen geen enkel probleem. Let er wel op dat in tegenstelling tot in Nederland eerst je geld uit de automaat komt, en dan je pinpas! Ik ben daardoor een keer mijn pinpas vergeten - zorg dat dat jou niet gebeurt.

Op de pinautomaat staat welke coupures er uit komen. Dit zijn steeds vaker biljetten van 100.000 rp, maar er bestaan nog automaten waar alleen biljetten van 50.000 rp uitkomen. Vaak betaal je een extra bedrag per transactie bij je Nederlandse bank, je kunt dus euro's besparen door elke keer zo veel mogelijk geld op te nemen.

Meestal kun je maximaal drie keer per dag pinnen. Vergeet niet om je pinpas op werelddekking te zetten. Dit kan via je bank app. In steeds meer winkels kun je met je gewone pinpas betalen op Bali, dit geldt vooral voor grotere winkels en de bekende keters.

indonesie budget pinnen
Je kunt op veel plekken pinnen

Het is niet noodzakelijk om een creditcard mee te nemen naar Indonesië. Natuurlijk is het makkelijk bij het boeken van een vliegticket of hotel, maar je kan prima zonder. Als je grote bedragen wilt betalen met een creditcard moet je soms een toeslag betalen van 2-3%.

Budget voor Indonesië

Een reis door Indonesië hoeft niet veel te kosten. Een goedkope kamer in Indonesië (zonder warm water en AC) kost minder dan 15 euro per dag. Voor vijf euro kun je eten en drinken, mits je op straat eet en geeb alcohol drinkt. Budgetreizigers kunnen voor 25 euro per dag door Indonesië reizen. (Al is er prijsverschil tussen de eilanden.)

Wanneer je af en toe excursies boekt en een keer gaat duiken dan ben je uiteraard meer geld kwijt.

Probeer je chauffeur altijd een eerlijke prijs te betalen. Afdingen mag, maar het moet leuk blijven voor beide partijen.

budget indonesie
Goedkoop eten in Indonesië

Toeristen simkaart Indonesië

Meer en meer hotels en restaurants hebben gratis Wifi. Wil je echter continu online kunnen en wil je af en toe ook goedkoop (lokaal) kunnen telefoneren? Dan is het een aanrader om een lokale SIM-kaart te kopen. Deze lokale SIM (kartu sim) kost een paar euro. Er zijn verschillende aanbieders, TELKOMSEL heeft het beste bereik in afgelegen gebieden. Je kunt deze SIM-kaart onder andere kopen bij de winkel van TELKOMSEL op Denpasar Airport Bali. Wanneer je geen Indonesisch toestel hebt, kun je de SIM ter plekken laten registreren. 

Een toeristen SIM-kaart van Telkomsel kun je ook online bestellen, op dit moment kost een Tourist Prepaid Card met 25GB ongeveer 10 euro voor 30 dagen. Je wordt gevraagd om je telefoon te registreren, hiervoor moet je een kopie van je paspoort en het IMEI-nummer van je telefoon opsturen. 

Wil je je telefoon liever niet registreren in Indonesië? Kies dan voor een "anonieme" (maar duurdere) e-SIM. Hier vind je meer informatie over de E-SIM in Indonesië en kun je er gelijk een bestellen.

Wanneer je beltegoed op is, kun je nieuw beltegoed (pulsa) kopen. Soms gaat dit door middel van een kraskaart waarbij je zelf een code moet invullen, soms gaat het via een elektronische code (pulsa listrik). De verkoper toetst dan op zijn eigen telefoon een code in waardoor jij extra beltegoed ontvangt.

mobiele telefoon indonesie

Vervoer in Indonesië 

Vliegticket Indonesië

Indonesië heeft een uitgebreid netwerk van vliegverbindingen. Vliegen in Indonesië spaart je lange reistijden uit en vliegen is redelijk goedkoop. Lijndiensten van en naar Java en Bali zijn redelijk betrouwbaar, maar met name in het oosten van het land kunnen (kleine) vliegtuigen nog al eens uitvallen.

Hoe boek je een binnenlandse vlucht in Indonesië?

Wanneer je naar de website van één van de Indonesische luchtvaartmaatschappijen gaat, dan merk dat het soms niet mogelijk is om vanuit Nederland een vliegticket te betalen en te boeken. Nederlandse creditcards worden niet altijd geaccepteerd. 

Zelf boek ik meestal als ik eenmaal in Indonesië ben. Vluchten zijn snel vol aan het eind van de Ramadan in Indonesië, maar niet de rest van het jaar. Zelfs niet in het hoogseizoen (juli+augustus+kerst). Als je meer zekerheid wilt en een krappe planning hebt kun je voor een kleine extra fee boeken bij Tiket.com of Traveloka

Eenmaal in Indonesië kun je makkelijk een vliegticket boeken bij een van de vliegvelden, bij kantoren van de luchtvaartmaatschappijen in de stad of bij één van de vele reisbureautjes.

De bemo is goedkoop, maar niet altijd efficiënt
De bemo is goedkoop, maar niet altijd efficiënt

Vervoer in Indonesië over land

Het reizen over land in Indonesië is vaak traag en een hele belevenis.

Treinen in Indonesië

In Indonesië rijden niet veel treinen, alleen Java heeft een railnetwerk. Op de website van de Indonesische spoorwegen kun je (met behulp van Google Translate) vertrektijden vinden. Tickets zijn online te boeken bij Traveloka.

Bussen in Indonesië

Tussen de (grotere) steden op diverse eilanden rijden bussen en travels (shared taxi's). Deze zijn vaak erg goedkoop, maar ook erg langzaam. Vertrektijden veranderen vaak, de meeste bussen vertrekken alleen in de vroege ochtend/als ze vol zijn. Vroeg opstaan is het devies. 

Op Bali is er geen goede busverbinding tussen steden. Er is echter een shuttle service tussen verschillende toeristische plekken. De bekendste aanbieder is Perama Tour, maar er zijn veel meer maatschappijen die je voor een vergelijkbare prijs vervoeren. Het nadeel aan deze shuttles is dat ze soms een behoorlijke omweg maken.

drukte in de bemo
Drukte in de bemo

Op korte afstanden kun je een becak (fietstaxi), een ojek (motortaxi) of een bemo (minibus) nemen. Een becak en ojek werken niet met vaste prijzen, je zult een prijs overeen moeten komen door te onderhandelen. In principe heeft een bemo een vaste prijs, maar de chauffeur zal vaak proberen buitenlanders meer te laten betalen. Door te kijken wat je buurman betaalt krijg je een indicatie van de lokale prijzen.

Bagage past niet altijd in de bus of in de bemo, daarom wordt bagage vaak op het dak vervoerd. Het is verstandig je backpack in een flightbag te doen die je tas beschermt tegen regen en viezigheid. Het zal niet de eerste keer zijn dat ik met mijn tas op het dak door een tropische bui heb gereden, het is dan fijn als de inhoud van je tas droogt blijft. 

Heb je nog geen bescherming voor je tas? Koop dan hier een flightbag.

Grab

Grab is een handige app om online een taxi te boeken. De prijzen van Grab liggen een stuk lager dan die van de reguliere taxi. Je kunt in de app de auto volgen, je weet dus precies wanneer de auto arriveert.

Extra handig: je kunt selecteren hoe groot de auto moet zijn. Toen ik met een baby naar Bali reisde koos ik voor een extra grote auto, zodat ook de kinderwagen en maxicosi makkelijk mee konden.

Via Grab kun je ook een auto voor een dag huren. Helaas komt Grab niet overal - bijvoorbeeld niet in afgelegen gebieden van Bali.

bagage op het dak van de bus
Grote bagage gaat op het dak van de bemo

Ferries in Indonesië

Met name tussen Sumatra - Java - Lombok varen boten af en aan. Deze zijn meestal erg goedkoop en je hoeft vantevoren geen kaartje voor de boot te kopen. 

Tussen de andere eilanden ben je aangewezen op de diensten van staatsmaatschappij Pelni (Pelayaran Nasional Indonesia. Op de Pelni website vind je helaas geen handige routekaart, maar je kunt wel alvast de prijzen zien.

Tussen Bali en Lombok/de Gili-eilanden zijn er bovendien fastboats voor toeristen. In plaats van een ferry in combinatie met de taxi en een klein bootje kun je direct vanuit Sanur, Padangbai of Amed (op Bali) naar Sengigi of de drie Gili-eilanden varen. Tickets kun je in de haven boeken, maar wanneer je boekt bij Giliboat krijg je een gratis pickup vanuit je hotel in het zuiden van Bali naar de haven.

ferrie java bali
Uitzicht vanaf de ferry van Java naar Bali

Overige reistips voor Indonesië

Religie in Indonesië

De islam is de belangrijkste religie in Indonesië, ruim 90% van de mensen zijn moslim. Toch verschilt de invloed van de islam behoorlijk van eiland tot eiland. Zo zijn invloeden van de islam in Noord-Sumatra vrij extreem, mensen leven hier volgens de Sharia en alcohol is moeilijk te krijgen. Javanen zijn iets milder, al is ook hier de invloed van de islam behoorlijk merkbaar.

Bali is overwegend hindoeïstisch, terwijl op Sulawesi en Flores vooral christen en moslims te vinden zijn (naast vele animistische invloeden).

Op niet-toeristische plekken is het niet altijd gepast om in je shorts of bikini op het strand te liggen. Kijk dus even om je heen wat de local doen voordat je uit je kleren gaat ;)

religie indonesie
Indonesië is het grootste moslimland ter wereld

Reizen als vrouw alleen in Indonesië

Inmiddels ben ik meer dan 10 keer in Indonesië geweest, en heb ik daar ook vaak als vrouw in mijn eentje rondgereisd. 

Reizen als vrouw alleen in Indonesië is geen enkel probleem, zeker niet als je je gepast kleed. Een shirtje zonder mouwen is prima voor een strand op Bali, maar in het conservatieve Aceh moet je knieën en schouders bedekt houden. In moskeeën kan men verlangen dat je je hoofd bedekt. Ik neem zelf een shawl mee in mijn rugzak die ik in kan zetten als hoofddoek. Op straat hoef je nooit een hoofddoek om (ook niet in Aceh).

Lees meer over reizen als vrouw alleen.

Veiligheid in Indonesië

Het verkeer in Indonesië is chaotisch. Als je hier niet aan gewend bent, is het geen aanrader om zelf rond te rijden in Indonesië. 

Indonesië is het land met de meeste vulkanen ter wereld. Ook is er kans op aardbevingen. Recente voorbeelden zijn de uitbarsting van de Gunung Agung op Bali (2018) en de Sinabung op Sumatra (2018). De aardbevingen op West-Java (2022), Lombok (2018) en Yogyakarta (2006) hebben veel doden gekost, net als de zeebeving bij Aceh (Sumatra) die in 2006 leidde tot een tsunami.

Op de site van het ministerie van buitenlandse zaken vind je actuele reisadviezen over de veiligheid in Indonesië.

vulkaan indonesie veiligheid
Vulkanen op Indonesië

Taal in Indonesië

De Indonesische archipel bestaat uit duizenden eilanden, waar men officieel ruim 700 verschillende talen spreekt. De eenheidstaal die kinderen op school leren en waarin officiële documenten worden gepubliceerd is het 'Bahasa Indonesia'. 

In afgelegen gebieden is het een pré wanneer je Bahasa Indonesia spreekt, maar in toeristische gebieden als op Bali en Java kun je je prima redden met Engels.

Wil je een beetje Indonesisch leren? Dat kan met de (gratis) Duolinggo app. Daarnaast vind ik dit miniwoordenboek Nederlands-Indonesisch van Van Dale erg handig!

indonesie strand bedekt
Aangekleed naar het strand tijdens mijn stage in Indonesië in 2001

Beste reistijd voor reizen naar Indonesië

Het regenseizoen in Indonesië begint ongeveer in oktober, en gaat door tot februari/maart. Het regent echter zelden een hele dag. Voordeel van het regenseizoen is bovendien dat alles mooi groen is. Een regenbui kan heerlijk verkoelend zijn. 

Niks is echter zo veranderlijk als het weer. Ook in het droge seizoen heb ik wel eens last gehad van periodes met veel regen (zoals in Aceh en op Flores). In afgelegen gebieden kunnen wegen soms onbegaanbaar worden door het weer, 'banjir' (modderstromen) kunnen wegen aantasten. Houd daarom in het oosten rekening met extra reistijden.

In de Molukken is het regenseizoen precies andersom als in de rest van Indonesië.

reizen bali
Aapje op Bali

Tarieven verschillen van provider tot provider en van eiland tot eiland. Je bent in Indonesië hoe dan ook minder kwijt met een lokale SIM-kaart dan met een Nederlandse kaart.

Update reisinformatie 2023

Wil je nog meer praktische tips voor Indonesië? Kijk dan ook eens naar mijn andere Indonesië-blogs of stuur een mail.

Meer lezen?


 

Content Copyright © 2003 - 2023 Jenny Smit.      Privacy en Disclaimer      Samenwerkingen     Website by Web Chemistry
Content Copyright © 2003 - 2023 Jenny Smit.
Privacy en Disclaimer
Samenwerkingen
Website by Web Chemistry